Oleh: Zaim Irsyad
Pengerusi Lajnah Antarabangsa
Dewan Pemuda PAS Malaysia
Kenapa Isr4hell sudah serang Lubnan berkali-kali, sudah bina buffer zone, sudah bunuh ramai komander Hezbollah, tetapi Hezbollah tetap susah dilucutkan senjata?
Jawapannya mudah: Hezbollah bukan sekadar militia. Hezbollah ialah gabungan military actor, political movement, social network, welfare provider dan Iranian proxy dalam satu badan.
Sebab itu, kalau Isr4hell fikir masalah Hezbollah boleh selesai dengan bom, serangan udara dan pendudukan wilayah, itu silap besar. Seperti disebut dalam analisis Foreign Affairs: “There is no military fix for the problem that Hezbollah poses.”
PERJANJIAN US DENGAN IRAN MENGHALANG SETANYAHU
Masalah Setanyahu sekarang bukan sekadar Hezbollah. Masalah sebenar ialah ruang geraknya semakin sempit kerana rundingan besar antara Amerika Syarikat dan Iran.
Dalam rundingan itu, ada tiga isu utama: uranium, Strait of Hormuz dan Lebanon.
Uranium mungkin boleh dikompromi. Hormuz juga mungkin boleh dirunding. Tetapi isu Lebanon jauh lebih susah kerana Iran mahu apa-apa perjanjian dengan Amerika turut merangkumi pengunduran Isr4hell dari Lubnan. Dalam dokumen yang dirujuk, Iran dilihat mahu menjadikan Lebanon sebagai sebahagian daripada pakej damai lebih besar antara Washington dan Tehran.
Di sinilah Setanyahu tersepit. Kalau beliau terima tekanan Amerika, beliau perlu mengurangkan operasi di Lubnan. Tetapi kalau beliau terus tekan Hezbollah, beliau berisiko menggagalkan perjanjian US-Iran dan mencetuskan konflik lebih besar.
Inilah dilema great power diplomacy bertembung dengan domestic politics dan security doctrine Isr4hell.
Amerika mahu de-escalation. Iran mahu jaminan Lebanon. Lubnan mahu kedaulatan. Tetapi Setanyahu mahu kekalkan tekanan ketenteraan kerana politik domestik Isr4hell menuntut imej tegas.
Ketegangan ini menjadi lebih jelas apabila Trump dilaporkan beberapa kali menghubungi Setanyahu bagi menuntut Isr4hell supaya tidak merosakkan rundingan Amerika Syarikat dengan Iran. Dalam satu panggilan telefon yang sangat panas, Axios melaporkan Trump marah terhadap Setanyahu kerana rancangan Isr4hell untuk menyerang Beirut dan eskalasi berterusan di Lubnan. Menurut laporan itu, Trump menyifatkan Setanyahu sebagai “crazy”, malah seorang pegawai Amerika meringkaskan kemarahan Trump dengan ungkapan “You’re f*ing crazy.” Axios turut melaporkan bahawa kemarahan Trump berpunca daripada kebimbangan bahawa serangan Isr4hell di Lubnan akan menyebabkan rundingan US-Iran runtuh.
The Guardian juga melaporkan perkara sama, tetapi menyatakan bahawa butiran panggilan itu dipertikai oleh beberapa laporan media Isr4hell. Jadi, poin ini lebih selamat digunakan sebagai “dilaporkan”, bukan sebagai fakta mutlak. Namun dari sudut analisis IR, mesej politiknya tetap jelas: Washington sedang cuba mengawal tempo perang, manakala Setanyahu mahu mengekalkan tekanan ke atas Hezbollah.
Dalam bahasa mudah, Trump mahu Isr4hell “be low-key” supaya rundingan dengan Iran tidak hancur. Tetapi Setanyahu melihat Lebanon sebagai medan penting untuk menekan Hezbollah dan mengekalkan doktrin forward defense Isr4hell. Di sinilah perjanjian US-Iran menjadi penghalang besar kepada Setanyahu. Kalau beliau terlalu agresif di Lubnan, Iran boleh menarik diri daripada rundingan. Kalau beliau terlalu patuh kepada Trump, beliau akan kelihatan lemah di mata blok kanan Isr4hell.
Sebab itu isu Hezbollah bukan lagi sekadar isu sempadan Isr4hell-Lubnan. Ia sudah menjadi sebahagian daripada regional bargaining antara Amerika, Iran, Isr4hell dan Lubnan.
Dalam bahasa mudah, Setanyahu sedang cuba buat dua benda serentak: berdiplomasi seolah-olah Hezbollah tidak wujud, dan berperang seolah-olah diplomasi tidak wujud.
Quote paling tepat untuk menggambarkan pendekatan ini ialah:
“Reaching a peace treaty as if there’s no Hezbollah and fighting Hezbollah as if there’s no peace treaty.”
Masalahnya, strategi seperti ini akhirnya boleh menyebabkan Isr4hell gagal mencapai kedua-duanya: tiada keamanan, dan Hezbollah pun tidak lumpuh.
KEBANGKITAN HEZBOLLAH SELEPAS GENCATAN SENJATA
Selepas gencatan senjata November 2024, Isr4hell sebenarnya menikmati apa yang disebut sebagai “luxury cease-fire”. Maksudnya, Isr4hell masih mempunyai ruang untuk menyerang sasaran tertentu, mengekalkan beberapa posisi strategik dalam Lubnan, tetapi Hezbollah pada peringkat awal memilih untuk tidak bertindak balas secara besar-besaran.
Namun keadaan berubah.
Hezbollah tidak runtuh seperti yang dijangka. Sebaliknya, ia menyesuaikan diri. Ia menjadi lebih berselerak, lebih sukar dijejaki, dan lebih banyak menggunakan taktik gerila, roket, peluru berpandu anti-kereta kebal serta dron.
Sebab itu Hezbollah susah dilucutkan senjata. Ia bukan tentera konvensional yang ada markas tetap, barisan hadapan tetap dan struktur yang mudah dipukul. Hezbollah bergerak sebagai hybrid actor: separuh militia, separuh parti politik, separuh jaringan sosial.
Dari sudut strategy, ini sangat menyusahkan Isr4hell. Kalau Isr4hell serang terlalu kuat, Hezbollah boleh kata: “Kami sedang mempertahankan Lubnan daripada pendudukan asing.” Kalau Isr4hell berundur tanpa syarat, Hezbollah boleh dakwa ia menang.
Inilah perangkap Hezbollah.
Lebih lama Isr4hell berada di Lubnan, lebih mudah Hezbollah menghidupkan semula naratif resistance. Ini pernah berlaku selepas pendudukan Isr4hell di Lubnan dari 1982 hingga 2000. Isr4hell keluar tanpa keuntungan strategik besar, manakala Hezbollah muncul lebih kuat dari segi politik dan ketenteraan.
DILEMA SETANYAHU: MENERIMA TEKANAN ATAU TERUS MENINGKATKAN TEKANAN
Setanyahu sekarang berada dalam dilema besar:
Pilihan pertama: beliau menerima tekanan Amerika, mengurangkan operasi ketenteraan, membuka ruang kepada kerajaan Lubnan dan Lebanese Armed Forces, LAF, untuk mengambil alih proses pelucutan senjata Hezbollah secara berperingkat.
Pilihan kedua: beliau terus meningkatkan tekanan, memperluas buffer zone, mengekalkan kehadiran IDF di selatan Lubnan, dan cuba melemahkan Hezbollah melalui kekuatan tentera.
Masalahnya, kedua-dua pilihan ada risiko.
Kalau Setanyahu berundur atau terlalu kompromi, beliau akan diserang oleh blok kanan Isr4hell yang mahukan pendekatan lebih keras. Dalam politik domestik Isr4hell, imej lemah terhadap Hezbollah boleh menjadi kos politik besar.
Trump pula mahu menunjukkan bahawa beliau, bukan Setanyahu, yang menentukan arah strategik perang dan diplomasi. Dalam temu bual dengan Financial Times yang dipetik oleh TIME, Trump berkata tentang Setanyahu: “He won’t have any choice. I call the shots. I call all the shots. He doesn’t call the shots.” Kenyataan ini penting kerana ia menunjukkan Trump mahu menjadikan perjanjian US-Iran sebagai kerangka utama, manakala tindakan Isr4hell di Lebanon dianggap sebagai gangguan kepada agenda diplomasi Amerika.
Lebih menarik, Trump juga dilaporkan memberi amaran kepada Setanyahu bahawa Isr4hell mungkin akan “left alone against Iran” jika serangan Isr4hell berkembang menjadi perang penuh. Ini memberi tekanan besar kepada Setanyahu kerana Isr4hell bergantung kepada sokongan strategik Amerika dari segi diplomasi, senjata, pertahanan udara dan legitimasi antarabangsa.
Maka Setanyahu berada dalam dilema tiga lapis.
Pertama, beliau perlu menenangkan Trump supaya hubungan US-Isr4hell tidak retak secara terbuka.
Kedua, beliau perlu terus kelihatan keras terhadap Hezbollah supaya tidak kehilangan sokongan blok kanan Isr4hell.
Ketiga, beliau mahu menggagalkan atau sekurang-kurangnya mempengaruhi kandungan perjanjian US-Iran supaya kepentingan keselamatan Isr4hell tidak diketepikan.
Inilah sebabnya Setanyahu kelihatan seperti sedang bermain dua permainan sekali gus: satu permainan diplomasi dengan Amerika, dan satu lagi permainan perang dengan Hezbollah. Tetapi semakin lama permainan ini berlangsung, semakin besar risiko Isr4hell masuk ke perangkap Hezbollah iaitu perang panjang yang tidak memberi kemenangan strategik, tetapi menghidupkan semula naratif resistance Hezbollah.
Tetapi kalau beliau terus meningkatkan tekanan, beliau mungkin membantu Hezbollah mendapatkan semula legitimasi politik. Rakyat Lubnan yang sebelum ini mula marah kepada Hezbollah boleh kembali melihat Hezbollah sebagai pelindung Lubnan daripada Isr4hell.
Di sinilah beza antara firepower dan legitimacy.
Isr4hell ada kekuatan tentera. Tetapi hanya kerajaan Lubnan yang ada legitimasi undang-undang untuk melucutkan senjata Hezbollah secara sah dan berkekalan. UNSC Resolution 1701 sendiri menekankan keperluan pemberhentian permusuhan, pengunduran Isr4hell dari selatan Lubnan, serta penempatan Lebanese Armed Forces dengan sokongan UNIFIL. Yang paling penting “Isr4hell cannot substitute firepower for legitimacy.” Maksudnya, Isr4hell boleh mengebom. Isr4hell boleh masuk ke selatan Lubnan. Isr4hell boleh bina zon penampan. Tetapi Isr4hell tidak boleh menggantikan fungsi negara Lubnan.
KENAPA HEZBOLLAH SUSAH DILUCUTKAN SENJATA?
Ada lima sebab utama.
Pertama, Hezbollah ada akar sosial. Ia bukan hanya pasukan bersenjata. Ia ada sekolah, klinik, bantuan kewangan, jaringan kebajikan dan patronage dalam masyarakat Syiah Lubnan. Bila negara Lubnan lemah, Hezbollah mengisi kekosongan itu.
Kedua, Hezbollah ada legitimasi naratif. Selagi Isr4hell berada di Lubnan, Hezbollah boleh menjual cerita bahawa senjatanya diperlukan untuk mempertahankan tanah air. Ini menjadikan proses disarmament jauh lebih rumit.
Ketiga, kerajaan Lubnan lemah. Lebanese Armed Forces tidak cukup kuat dari segi kapasiti, dana dan konsensus politik untuk berdepan Hezbollah secara terbuka. Kalau proses pelucutan senjata dibuat secara tergesa-gesa, ia boleh mencetuskan konflik dalaman.
Keempat, Hezbollah disokong Iran. Selagi Tehran melihat Hezbollah sebagai aset strategik dalam konsep forward deterrence Iran, Hezbollah akan terus mendapat sokongan politik, kewangan dan ketenteraan.
Kelima, Isr4hell sendiri kadang-kadang menguatkan naratif Hezbollah. Apabila Isr4hell mengekalkan pendudukan, memusnahkan kampung, atau meluaskan zon penampan, Hezbollah mendapat bahan propaganda untuk kembali kelihatan relevan.
STRATEGI FORWARD DEFENSE SETANYAHU TIDAK BERHASIL
Selepas 7 Oktober, Isr4hell berubah daripada strategi deterrence kepada doktrin baharu yang lebih agresif: forward defense.
Maksudnya, Isr4hell tidak lagi mahu menunggu ancaman datang ke sempadannya. Isr4hell mahu menolak ancaman jauh ke dalam wilayah musuh melalui operasi ketenteraan, kawalan kawasan dan pembentukan buffer zone.
Secara teori, strategi ini nampak kuat. Tetapi dalam kes Lubnan, ia membawa masalah besar.
Pertama, buffer zone mungkin boleh mengurangkan serangan jarak dekat, tetapi ia tidak boleh menghapuskan roket dan dron yang dilancar dari kawasan lebih jauh di utara.
Kedua, pendudukan wilayah menjadikan IDF terdedah kepada perang gerila. Hezbollah tidak perlu menang secara konvensional. Ia hanya perlu memastikan Isr4hell terus berdarah dari segi ketenteraan, ekonomi dan politik.
Ketiga, strategi ini mengulangi kesilapan lama. Isr4hell pernah menduduki selatan Lubnan selama hampir dua dekad. Akhirnya, pendudukan itu tidak menghapuskan Hezbollah. Sebaliknya, Hezbollah menjadi lebih kuat.
Keempat, strategi forward defense mencipta masalah diplomatik. Amerika mahu menstabilkan rantau. Eropah mahu konflik dikawal. Lubnan mahu kedaulatan. Tetapi operasi berterusan Isr4hell menjadikan semua proses diplomasi semakin rapuh.
Sebab itu masalah Setanyahu ialah, beliau mendapat kemenangan taktikal, tetapi belum tentu mendapat kemenangan strategik.
Dalam bahasa mudah, Isr4hell boleh menang pertempuran, tetapi kalah naratif.
KESIMPULAN
Hezbollah sukar dilucutkan senjata kerana masalah ini bukan semata-mata masalah tentera. Ia adalah masalah state sovereignty, legitimacy, regional proxy war, domestic politics dan strategic narrative.
Kalau Isr4hell terus bergantung kepada bom dan pendudukan, Hezbollah mungkin lemah seketika tetapi tidak semestinya hilang. Malah, tekanan Isr4hell boleh memberi Hezbollah peluang untuk hidup semula sebagai simbol resistance.
Jalan yang lebih realistik ialah gabungan tiga perkara: deterrence yang terukur, pengukuhan negara Lubnan, dan diplomasi berperingkat.
Ini bukan jalan cepat. Tetapi dalam isu Hezbollah, jalan cepat biasanya hanya membawa Isr4hell kembali ke kitaran lama:
ceasefire → escalation → occupation → resistance → war again.
Akhirnya, perangkap Hezbollah bukanlah kerana Hezbollah lebih kuat daripada Isr4hell dari segi ketenteraan. Perangkap sebenar ialah apabila Isr4hell menggunakan kekuatan tentera dengan cara yang akhirnya memberi semula legitimasi politik kepada Hezbollah.
#TerusMemimpin
#PemudaPAS
0 Comments